Şanlıurfa’da Özel Üniversite Hangi Koşullarda Açılabilir
Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin köklü tarihine ve genç nüfus yapısına sahip kenti Şanlıurfa’da, vakıf (özel) üniversitesi kurulması yönündeki beklenti ve tartışmalar zaman zaman gündeme geliyor.
Peki, Şanlıurfa’da vakıf üniversitesi açabilmek için hangi yasal, fiziki ve mali koşulların yerine getirilmesi gerekiyor?
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) mevzuatına göre özel bir üniversite kuruluşunun tüm detayları derlendi.
Türkiye’de yükseköğretim mevzuatına göre "özel şirket üniversitesi" kavramı bulunmuyor; üniversiteler yalnızca kazanç amacı gütmeyen vakıflar tarafından kurulabiliyor. Şanlıurfa’da yeni bir vakıf üniversitesinin hayata geçebilmesi için izlenmesi gereken temel aşamalar ve aranan kriterler şöyle sıralanıyor:
1. MALİ GÜVENCE VE EĞİTİM-ÖĞRETİM MALİ KARIŞILIKLARI
Vakıf üniversitesi kuracak olan vakfın, kurumun sürekliliğini sağlayacak mali güce sahip olması şart koşuluyor.
* Mal Varlığı ve Teminat: Kurucu vakfın, üniversitenin kuruluş yılı itibarıyla YÖK tarafından belirlenen asgari nakit varlık veya banka teminat mektubunu YÖK hesabına bloke etmesi gerekiyor.
* Arazinin Mülkiyeti: Üniversiteye tahsis edilecek taşınmazların (kampüs alanı) mülkiyetinin veya uzun süreli kullanım hakkının eksiksiz olarak vakfa devredilmiş olması aranıyor.
2. FİZİKİ ALAN VE KAMPÜS STANDARTLARI
Eğitim faaliyetlerinin aksamadan sürdürülebilmesi için fiziki altyapı standartları ön planda tutuluyor:
* Asgari Alan Kriteri: Eğitim binaları, laboratuvarlar, kütüphane, sosyal ve sportif tesisleri kapsayan entegre bir kampüs alanının bulunması şart.
* Ruhsat ve Sağlık-Güvenlik Uygunluğu: Binaların deprem yönetmeliğine, yangın mevzuatına ve engelli erişimine tam uygunluk taşıdığının belgelenmesi gerekiyor.
3. AKADEMİK KADRO VE PROGRAM PLANLAMASI
Üniversitenin lisans ve lisansüstü düzeyde eğitime başlayabilmesi için nitelikli akademik kadro garantisi isteniyor:
* Öğretim Üyesi Şartı: Açılması planlanan her fakülte ve bölüm için YÖK standartlarında belirlenen asgari sayıda kadrolu profesör, doçent ve doktor öğretim üyesinin istihdam edilmiş olması şart.
* Bölgesel ve Akademik Uyum: Şanlıurfa ve bölgenin ekonomik, sosyal ve sınai ihtiyaçlarına uygun lisans/ön lisans programlarının gerekçelendirilerek YÖK’e sunulması gerekiyor.
4. YÖK ONAYI VE TBMM KANUN SÜRECİ
Fiziki ve mali hazırlıklarını tamamlayan vakıf için hukuki süreç şu adımlarla ilerliyor:
* Başvuru ve İnceleme: Kurucu vakıf, hazırladığı kapsamlı dosya ile YÖK’e resmi başvuruda bulunur. YÖK uzmanları Şanlıurfa’daki kampüs alanını ve altyapıyı yerinde inceler.
* YÖK Genel Kurul Onayı: İncelemeler sonucunda standartları karşıladığı tespit edilen başvuru YÖK Genel Kurulu’nda oylanır.
* TBMM’den Kanun Çıkarılması: Türkiye’de tüm üniversiteler kanunla kurulduğu için, YÖK onayının ardından hazırlanan kanun teklifi TBMM’ye sevk edilir. Meclis kabulü ve Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla üniversite resmi olarak tüzel kişilik kazanır.
ŞANLIURFA İÇİN LOKASYON VE POTANSİYEL ÖNEMİ
Uzmanlar, Şanlıurfa’nın genç nüfus oranı yüksek bir il olması ve bölgedeki sanayi-tarım potansiyeli nedeniyle kurulacak nitelikli bir vakıf üniversitesinin kentin sosyo-ekonomik gelişimine büyük katkı sunacağını belirtiyor. Yasal sürecin tamamlanması ise güçlü bir finansal altyapı ve titiz bir hazırlık döneminden geçiyor.
